Eş bağımlılık, genellikle bir kişinin bir başkasına olan bağımlılığını ifade eden bir terimdir. Eş bağımlılık, bir ilişkideki dengesizlik, sağlıksız bağımlılıklar, düşük özsaygı ve sınırların zayıf olması gibi faktörlerle ilişkilidir. Eş bağımlılık genellikle, bağımlı olduğu kişinin davranışlarını kontrol etmeye veya değiştirmeye çalışan bir kişi tarafından sergilenir.
Eş bağımlılık genellikle bağımlılıkla mücadele eden bir kişiyle ilişkilendirilir. Bağımlılık, madde bağımlılığı (alkol, uyuşturucu) veya davranışsal bağımlılık (oyun, kumar, seks, alışveriş gibi) şeklinde olabilir. Eş bağımlı kişi, bağımlı partnerin ihtiyaçlarını karşılamak için kendi ihtiyaçlarını, duygusal ve fiziksel sınırlarını ihmal eder. Bu durumda, eş bağımlı kişi, kendi özsaygısını ve kimlik duygusunu bağımlı partnerin durumuna bağlı hale getirebilir.
Eş bağımlılık, sağlıklı bir ilişki yerine toksik bir ilişkiyi sürdürme eğilimindedir. Eş bağımlı kişi, bağımlı partnerin davranışlarını öncelikli olarak kontrol etmeye çalışır ve kendi duygusal ihtiyaçlarını ihmal eder. Bu durumda, eş bağımlı kişi, kendi değerini bağımlı partnerin davranışlarına bağlar ve bağımlı partnerin sorunlarını çözmeye odaklanır.
Eş bağımlılık tedavi gerektiren bir durumdur. Terapi, eş bağımlı kişiye sağlıklı sınırlar koymayı, kendi ihtiyaçlarını tanımayı ve karşılamayı, özsaygıyı artırmayı ve bağımlı partnerin sorunlarını çözmek yerine kendi yaşamını yönetmeye odaklanmayı öğretir. Destek grupları ve danışmanlık da eş bağımlılığı yönetmekte yardımcı olabilir.
Eş bağımlılığın üstesinden gelmek için en önemli adım, eş bağımlı kişinin kendi ihtiyaçlarına odaklanması ve kendi refahını öncelikli hale getirmesidir. Kendine özen gösterme, sınırlar koyma ve kendi değerini bilmek, eş bağımlı kişinin sağlıklı bir şekilde ilişkisini yönetmesine yardımcı olabilir. Profesyonel yardım ve destek almak da bu süreçte önemlidir.