Kleptomanik kişilik bozukluğu, kleptomani ile ilişkili olan ve kişilik özellikleriyle şekillenen bir bozukluktur. Kleptomani, kişilerin kendilerini kontrol edemeyerek sık sık hırsızlık yapma ihtiyacı hissettiği bir psikiyatrik bozukluktur. Kleptomanik kişilik bozukluğu ise, kleptomani belirtilerini kişilik bozukluklarıyla birleştirir ve bu iki durum arasındaki ilişkiyi tanımlar.
Kleptomanik Kişilik Bozukluğu Nedir?
Kleptomanik kişilik bozukluğu, kişinin kleptomani davranışları sergileyip sergilemediğinin yanı sıra, kişiliğinde belirgin özellikler ve davranış kalıpları ile karakterizedir. Bu bozukluk, hem kleptomani hem de kişilik bozukluğu belirtilerini içerir.
Belirtiler
Kleptomanik kişilik bozukluğunun belirtileri şunlar olabilir:
– Kleptomani: Gereksiz veya düşük değerli eşyaları çalma ihtiyacı.
– Dürtü Kontrol Bozuklukları: Kişi, dürtülerini kontrol etmekte zorluk yaşar.
– Kişilik Bozukluğu Belirtileri: Kişiliğe dair diğer belirgin özellikler, örneğin narsistik, paranoid veya borderline kişilik özellikleri.
– Gizli ve Çekingen Davranışlar: Çalma eylemlerini gizli ve çekingen bir şekilde gerçekleştirme eğilimi.
– Suçluluk ve Pişmanlık: Çalma eylemi sonrasında suçluluk, utanç veya pişmanlık duyguları yaşama.
Nedenler
Kleptomanik kişilik bozukluğunun nedenleri karmaşık olabilir ve genetik, biyokimyasal ve çevresel faktörlerin bir kombinasyonunu içerebilir:
– Genetik Yatkınlık: Ailede benzer bozuklukların varlığı, genetik bir yatkınlık olabilir.
– Biyokimyasal Dengesizlikler: Beyindeki nörotransmitter dengesizlikleri, kleptomani ve kişilik bozuklukları üzerinde etkili olabilir.
– Psikolojik ve Çevresel Faktörler: Stres, travma, kişisel ve sosyal sorunlar, bozukluğun gelişmesine katkıda bulunabilir.
– Kişilik Özellikleri: Kişilik bozuklukları, kleptomanik davranışları etkileyebilir ve kişilik bozukluğunun çeşitli şekillerini içerebilir.
Tedavi
Kleptomanik kişilik bozukluğunun tedavisi, hem kleptomani hem de kişilik bozukluğu belirtilerini ele alacak şekilde multidisipliner bir yaklaşımı içerebilir:
– Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Kleptomani ve kişilik bozukluğuna neden olan düşünce ve davranış kalıplarını değiştirmeye yönelik terapi.
– İlaç Tedavisi: Antidepresanlar, antipsikotikler veya diğer ilaçlar, hem kleptomani hem de kişilik bozukluğu belirtilerini yönetmeye yardımcı olabilir.
– Davranışsal Terapi: Dürtü kontrolü ve davranışsal stratejilerin öğrenilmesi için terapi.
– Kişilik Bozukluğu Yönetimi: Kişilik bozukluğunun spesifik özelliklerine yönelik terapi ve tedavi stratejileri.
– Destek Grupları: Benzer sorunları yaşayan kişilerle paylaşım ve destek sağlama.
Önemli Notlar
Kleptomanik kişilik bozukluğu, hem kleptomani hem de kişilik bozuklukları arasında bir ilişkiyi ifade eder ve genellikle tedavi gerektirir. Profesyonel bir psikiyatrist veya psikolog, bu bozukluğun değerlendirilmesi ve yönetimi için en uygun yaklaşımı belirlemenize yardımcı olabilir. Eğer bu tür belirtiler yaşıyorsanız, profesyonel yardım almak önemlidir.